Organizowanie Społeczności Lokalnej

Czym jest organizowanie społeczności lokalnej – OSL?

Organizowanie społeczności lokalnej (OSL) jest metodą środowiskowej pracy socjalnej prowadzonej ze społecznością lokalną, w społeczności i dla społeczności.

To proces współdziałania, a nie zarządzania. Zakłada przejście od postrzegania mieszkańca jako klienta do traktowania go jako partnera. Celem OSL jest wywoływanie trwałych zmian społecznych z wykorzystaniem lokalnych zasobów i potencjału mieszkańców.

Organizowanie społeczności lokalnej nie jest pojedynczym ani jednorazowym wydarzeniem. Jest to długofalowy proces nastawiony na rozwój lokalny poprzez trwałą zmianę rzeczywistości społecznej.

Proces ten obejmuje między innymi:

• tworzenie sieci współpracy i lokalnych struktur;
• wspieranie rozwoju społeczności i jej zdolności do rozwiązywania problemów;
• budowanie potencjału mieszkańców, grup i całej społeczności;
• poprawę jakości życia mieszkańców.

Organizator społeczności lokalnej może pomóc mieszkańcom, którzy chcą:

• zrobić coś dla swojej społeczności;
• poprawić estetykę otoczenia;
• wzmocnić integrację sąsiedzką;
• prowadzić działania edukacyjne;
• aktywizować grupy, w których żyją i mieszkają;
• tworzyć sieci współpracy i partnerstwa.

Rola i zadania organizatora społeczności lokalnej

Organizator społeczności lokalnej odgrywa ważną rolę w Centrum Usług Społecznych. Zajmuje się działaniami służącymi budowaniu lokalnych wspólnot oraz poprawie jakości ich funkcjonowania, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych.

Podejmuje również działania wspierające integrację wspólnoty samorządowej, w tym działania samopomocowe, wolontariackie i sąsiedzkie, które uzupełniają usługi społeczne, zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 6 ustawy.

Podstawowe role organizatora społeczności lokalnej

Organizator społeczności lokalnej pełni trzy podstawowe role zawodowe:

• lokalnego planisty – rozpoznaje potrzeby i potencjał społeczności lokalnej, a następnie przygotowuje plan organizowania społeczności lokalnej;
• organizatora sieci społecznych – uzupełnia ofertę usług społecznych o działania samopomocowe, wolontariackie i sąsiedzkie;
• animatora lokalnego – ułatwia kontakty, pomaga mieszkańcom lepiej się poznawać oraz zachęca ich do wspólnego rozwiązywania problemów.

Zadania organizatora społeczności lokalnej

Do zadań organizatora społeczności lokalnej należy:

1. bieżące rozpoznawanie potrzeb i potencjału wspólnoty samorządowej w zakresie działań wspierających;
2. opracowywanie i aktualizowanie planu organizowania społeczności lokalnej na podstawie rozpoznanych potrzeb i potencjału oraz realizowanie tego planu;
3. podejmowanie działań służących aktywizacji wspólnoty samorządowej, w szczególności organizowanie działań wspierających;
4. inicjowanie działań wzmacniających więzi społeczne i integrację wspólnoty samorządowej;
5. współpraca z podmiotami prowadzącymi animację lokalną lub inne formy pracy środowiskowej na obszarze działania Centrum Usług Społecznych.

Struktura OSL

Strukturę organizowania społeczności lokalnej tworzą cztery podstawowe komponenty:

• diagnoza;
• aktywizacja;
• integracja;
• edukacja.

Komponenty te są ze sobą ściśle powiązane i powinny wzajemnie się przenikać oraz uzupełniać. Każde działanie realizowane w ramach OSL powinno mieć charakter diagnostyczny, aktywizujący, integracyjny i edukacyjny.

Diagnoza

Diagnoza polega na zbieraniu informacji potrzebnych do poznania społeczności lokalnej, jej potrzeb, oczekiwań, możliwości oraz występujących problemów społecznych.

Podczas diagnozy wykorzystywana jest wiedza i doświadczenie mieszkańców, ekspertów, organizacji oraz instytucji związanych z daną społecznością. Diagnoza stanowi punkt wyjścia do planowania dalszych działań.

Aktywizacja

Aktywizacja polega na zachęcaniu mieszkańców do działania i włączaniu ich w proces zmian – od etapu planowania, poprzez realizację, aż po ocenę podjętych działań.

Wspólne przedsięwzięcia wymagające współpracy i komunikacji pomagają poprawiać relacje oraz budować silną wspólnotę lokalną.

Integracja

Integracja społeczna jest procesem budowania więzi, nawiązywania relacji i uczestniczenia w życiu społecznym.

Prowadzi do przekształcania osób i grup mieszkających na wspólnym terenie w zintegrowaną społeczność, którą można określić jako wspólnotę lokalną.

Edukacja

W procesie organizowania społeczności lokalnej wykorzystywane są:

• edukacja nieformalna – zdobywanie wiedzy i umiejętności poprzez udział w konkretnych wydarzeniach, działaniach i doświadczeniach;
• edukacja pozaformalna – działania prowadzone poza formalnym systemem oświaty, służące poszerzaniu wiedzy i umiejętności mieszkańców.

Przykładami edukacji pozaformalnej są szkolenia, warsztaty, kursy online i wycieczki, w tym zajęcia dotyczące autoprezentacji, obsługi komputera oraz poruszania się po rynku pracy.

Nasze działania

W ramach organizowania społeczności lokalnej:

• diagnozujemy potrzeby i potencjał lokalnego środowiska, między innymi poprzez opracowywanie map zasobów i potrzeb wybranych sołectw z terenu gminy Swarzędz;
• wyszukujemy i wspieramy lokalnych liderów, szczególnie na terenach wiejskich;
• ułatwiamy nawiązywanie kontaktów i pomagamy mieszkańcom oraz tworzonym przez nich grupom lepiej się poznawać;
• promujemy współpracę sąsiedzką;
• zachęcamy mieszkańców do udziału w ruchach społecznych, inicjatywach lokalnych i działalności organizacji pozarządowych;
• inicjujemy wspólne działania z kołami gospodyń wiejskich;
• organizujemy inicjatywy oddolne;
• prowadzimy kampanie informacyjne, w szczególności dotyczące usług dostępnych w Centrum Usług Społecznych;
• spotykamy się z przedstawicielami różnych grup społecznych;
• angażujemy się w festyny, spotkania sąsiedzkie i inne działania aktywizujące lokalne środowiska;
• wspieramy organizację wydarzeń lokalnych;
• promujemy ideę wolontariatu i podejmujemy działania zmierzające do utworzenia lokalnego centrum wolontariatu;
• tworzymy warunki do wymiany doświadczeń oraz udziału w szkoleniach i warsztatach.

Kontakt

Zapraszamy do kontaktu osoby, które:

• mają pytania dotyczące funkcjonowania usług społecznych w gminie Swarzędz;
• szukają miejsca lub osoby, która pomoże w realizacji ich pomysłów;
• mają pomysł na inicjatywę lokalną;
• dostrzegają problemy społeczne w swoim otoczeniu i chcą podjąć działania służące ich rozwiązaniu.

Organizatorzy społeczności lokalnej

• Magdalena Kasprowicz
  • Telefon: 513 292 316
  • E-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
• Monika Olejniczak
  • Telefon: 789 166 254
  • E-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.